Προγραμματίζει τα στάδια ελέγχου (ορισμός στόχου, μεθοδολογίας, διαδικασιών ελέγχου, των απαιτουμένων αποδεικτικών στοιχείων, κ.λ.π).

Συμβάλλει στην αξιολόγηση του κανονιστικού πλαισίου.

Επιθεωρεί και ελέγχει χώρους εργασίας για την εφαρμογή των διατάξεων της εργατικής νομοθεσίας Μεριμνά για την εκπόνηση στοχευμένων προγραμμάτων ενημέρωσης και ελέγχου για τις Υπηρεσίες Επιθεώρησης Ασφάλειας και Υγείας στην Εργασία, καθώς και προγραμμάτων κοινών ελέγχων με συναρμόδιες υπηρεσίες, η παρακολούθηση της υλοποίησης τους και τη σύνταξη σχετικών αναφορών, σύμφωνα με το ετήσιο επιχειρησιακό σχέδιο. Εκδίδει εγκυκλίους και οδηγίες για το συντονισμό και τη βελτίωση του τρόπου δράσης των Υπηρεσιών Επιθεώρησης Ασφάλειας και Υγείας στην Εργασία. Υποστηρίζει το Διοικητή της Επιθεώρησης Εργασίας, σε συνεργασία με τη Νομική Υπηρεσία, προκειμένου να εισηγηθεί στον Υπουργό Εργασίας και Κοινωνικών Υποθέσεων νομοθετικές ρυθμίσεις σε ζητήματα που εμπίπτουν στις αρμοδιότητές του, καθώς και την έκδοση κανονιστικών πράξεων για τις οποίες ο Υπουργός εξακολουθεί να έχει αρμοδιότητα. Φροντίζει για την ενημέρωση των Περιφερειακών Υπηρεσιών Ασφάλειας και Υγείας στην Εργασία για τις εξελίξεις, τροποποιήσεις και θέματα εφαρμογής της νομοθεσίας περί Ασφάλειας και Υγείας στην Εργασία, σε συνεργασία με τη Νομική Υπηρεσία. Συντάσσει έγγραφες απαντήσεις που αφορούν στον Κοινοβουλευτικό Έλεγχο για θέματα αρμοδιότητας της Επιθεώρησης Εργασιακών Σχέσεων προς το Γραφείο του Διοικητή της Επιθεώρησης Εργασίας καθώς και παρέχει έγγραφες απαντήσεις επί ερωτημάτων, που αφορούν στην εργατική νομοθεσία, σε συνεργασία, όταν κρίνεται απαραίτητο με τη Νομική Υπηρεσία και τις αρμόδιες Υπηρεσίες του Υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικών Υποθέσεων. Ασχολείται με την παροχή απαντήσεων και στοιχείων προς τη Διεύθυνση Διεθνών Σχέσεων του Υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικών Υποθέσεων, σχετικά με τις Διεθνείς Συμβάσεις Εργασίας ή άλλα θέματα αρμοδιότητας της. Εισηγείται στον Προϊστάμενο της Γενικής Διεύθυνσης Εποπτείας και Ελέγχων για θέματα αρμοδιότητας του Τμήματος. Συνεργάζεται με άλλες δημόσιες υπηρεσίες και φορείς για την εξέταση και αντιμετώπιση θεμάτων κοινού ενδιαφέροντος. Αναλύει και επεξεργάζεται τα συλλεχθέντα στοιχεία από το Ολοκληρωμένο Πληροφοριακό Σύστημα της Επιθεώρησης Εργασίας ή άλλα πληροφοριακά συστήματα, σχετικά με επιβλαβείς παράγοντες στους χώρους εργασίας, με σκοπό την αξιοποίησή τους για τον προγραμματισμό και την υλοποίηση στοχευμένων ελέγχων στους χώρους εργασίας και τη βελτίωση της αποτελεσματικότητάς τους. Ασκεί κάθε άλλη αρμοδιότητα συναφή με το αντικείμενο και την αποστολή του Τμήματος (άρθρο 2 του ν. 3996/2011, άρθρο 103 του ν. 4808/2021 και σε κάθε άλλη διάταξη της κείμενης νομοθεσίας).